• دوشنبه ۱۶ اسفند ماه، ۱۳۹۵ - ۰۰:۰۸
  • دسته بندی : اجتماعی
  • کد خبر : 9510-1614-5
  • خبرنگار :
  • منبع خبر : خبرگزاری ایسنا

/گزارش/
سفره‌ای که خوانش خواهان جوان دارد

شاید بتوان یکی از عمده‌ترین دلایل فاصله گرفتن سفره‌خانه‌ها از رسالت فرهنگی‌شان را نبود متولی عنوان کرد چراکه به گفته برخی کارشناسان از آنجایی که جامعه سفره‌خانه‌داران سنتی هنوز تبدیل به اتحادیه نشده همچنان پروانه آنان از طریق صنف رستوران‌داران صادر می‌شود.
به گزارش ایسنا منطقه لرستان، سفره‌خانه‌های سنتی همواره مورد علاقه و توجه نوجوانان و جوانان بوده و هست اما عدم وجود تعاریف صحیح و مشخص درباره خدمات و ویژگی‌های آنان راه را برای سوء استفاده از نام این واحد صنفی هموار کرده به گونه‌ای که بیش از 90 درصد آنان تنها یک نام را یدک می‌کشند و فاقد ویژگی، چارچوب و شرایط یک سفره‌خانه هستند.
این درحالیست که با توجه به اینکه تعاریف واضح و درستی از سفره‌خانه سنتی و ویژگی‌های آن وجود ندارد این واحد صنفی در کنار قهوه‌خانه‌ها، چایخانه‌ها و رستوران‌ها به فعالیت خود ادامه می‌دهد، در این شرایط برخی از واحدهایی که دستشان برای هزینه‌های اضافی در راستای رسیدن به اهدافشان باز است خواهند توانست با بهره بردن از این ترفند نام خود را بدون تغییر کاربری و ارائه خدمات صحیح تغییر دهند و در قالب نام سفره‌خانه به امور دیگر بپردازند.
سفره‌خانه‌ها به پاتوقی برای قرارهای غیراخلاقی تبدیل شده است
در این باره فرهاد طهماسبی دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی با بیان اینکه سفره
خانه‌های سنتی ناشی از نیاز جامعه است چرا که جامعه ما به داشتن محفلی به نام پاتوق نیاز دارد، افزود: در گذشته  محلی به نام سفره‌خانه سنتی نداشتیم و در یکصد سال اخیر و در قبل از دوره قاجاریه به تاسی از اروپا  قهوه‌خانه، چایخانه و کافه در ایران شکل گرفت و همین پاتوق در قالب محافل نقالی، حافظ خوانی، مولوی و شاهنامه‌خوانی بوده و در دوره قاجاریه پاتوق شکل گرفت و محفلی شد تا افراد جمع و وارد تعامل و گفت‌‌وگو شوند.
وی با بیان اینکه در آن اوان کافه، محلی برای روشنفکران، قهوه‌خانه محلی برای لوتی‌ها و بامنش‌ها و چایخانه محلی برای استراحت و گفتگوی مسافران بین راهی بود، اضافه کرد: امروز با پدیده
ای به نام سفره‌خانه سنتی مواجه‌ایم که در کلان‌شهرها بالاترین هنجارشکنی در این مکان ها رخ می‌دهد، همچنین استعمال مواد مخدر و نادیده گرفتن شئونات مذهبی مردم و سرویسی که متصدیان این سفره‌خانه‌ها به این گونه افراد می‌دهند نیز قابل مشاهده است.
این مدرس دانشگاه با تاکید براینکه قبلا در پاتوق‌ها و کافه‌ها حرکت‌های انقلابی شکل می‌گرفت و امروز سفره‌خانه‌ها به پاتوقی برای قرارهای غیراخلاقی تبدیل شده و محلی برای انجام ناهنجاری‌های اجتماعی است و باید دستگاه‌های نظارتی هنگام صدور مجوز و پس از آن به طور کامل با استفاده از بازرسان افتخاری اقدام به بازرسی نامحسوس از این اماکن کنند، یادآور شد: نباید سفره‌خانه‌ها را به حال خود رها کرد تا محلی باشد برای دختران و پسرانی که اعمال خلاف عرف در آنجا انجام دهند.
سفره‌خانه‌ها کارکرد فرهنگی مطلوب خود را کاملا از دست داده‌اند
وی گفت: پاتوق‌ها در گذشته محفل نقالی و شاهنامه‌خوانی بوده و امروز تبدیل به محافل غیراخلاقی شدند؛ مسئولین وظیفه دارند و باید نظارت و کنترل داشته باشند.
طهماسبی با بیان اینکه برخی از این سفره‌خانه‌ها کارکرد فرهنگی مطلوب خود را کاملا از دست داده‌اند البته برخی از سفره‌خانه‌ها نیز محفلی برای حضور خانواده‌هاست که محیطی مفرح با برگزاری موسیقی زنده ایجاد کردند تا خانواده‌ها در آنجا حضور داشته و پس از صرف یک وعده غذا و شنیدن موسیقی زنده از آن محل لذت ببرند، تصریح کرد: باید با اهرم‌های تنبیهی با سفره‌خانه‌های هنجارشکن برخورد شود و هنگامی‌که این مهم نهادینه شد خود سفره‌خانه‌ها به دلیل ترس از مجازات‌های عرفی و اجتماعی قوانین را رعایت می‌کنند.
استعمال قلیان در سفره‌خانه
ها ممنوع است
 در این باره حجت عباسیان کارشناس گردشگری اداره کل میراث فرهنگی لرستان گفت: سفره‌خانه‌های سنتی ضوابط خاص خود را دارد.
 وی با بیان اینکه باید نماد فضای سفره‌خانه‌ها سنتی حفظ و این مکان‌ها دارای فضای کافی باشند، افزود:  استعمال قلیان در این مکان‌ها ممنوع است و این درحالیست که برخی از سفره‌خانه‌ها به صورت زیرزمینی، محله‌ای و کوچه‌ای فعالیت دارند که دسترسی به آنها مشکل است و البته در این پاتوق‌ها استعمال قلیان وجود دارد.
 عباسیان گفت: در مسیر راه‌ها نیز قلیونی و قهوه‌خانه وجود دارد که باید توسط اصناف بررسی شوند.
در استان تنها ۱۵ سفره‌خانه‌ سنتی مجاز هستند
وی بیان کرد: از کل سفره‌خانه‌‌های دایر شده در استان تنها ۱۵ مورد سنتی مجاز هستند.
این کارشناس تصریح کرد: این سفره‌خانه‌ها عمدتاً در شهرستان‌های خرم‌آباد، بروجرد، الیگودرز و ازنا وجود دارد و در شهرستان‌های پلدختر، کوهدشت، دوره، رومشگان، دلفان و الشتر وجود ندارد.
متاسفانه در برخورد با سفره
خانه های سنتی غیرمجاز اهرم قوی نبود
مهندس محمدجواد صفرزاده کارشناس سازمان‌های مردم نهاد سلامت دانشگاه علوم پزشکی لرستان دراین باره گفت: طرح برخورد با قلیانی‌ها و سفره‌خانه‌های سنتی غیرمجاز را باشدت و حدّت خیلی زیادی آغاز کردیم و در سطح استان همه سفره‌خانه‌های غیرمجاز و به ویژه آنهایی که مبادرت به توزیع قلیان می‌کردند جمع‌آوری کردیم و به صفر رساندیم.
وی ادامه داد:فشار خیلی از افرادی که منافعی در این عرصه داشتند به ویژه در کلانشهرها باعث شد که مسئله به صحن مجلس کشیده شود و برخی نمایندگان موضوع را به رئیس جمهور وقت منتقل کردند و متاسفانه منجر شد به اینکه به سفره‌خانه‌ها مهلتی داده شود و جسته گریخته برخوردها انجام شد و البته در برخی استان‌ها انجام نشد و این دلیل شکست طرح جمع‌آوری سفره‌خانه‌های سنتی غیرمجاز بود.
سفره‌خانه‌های غیرمجاز و قلیانی‌ها در برخی شهرها به صورت شبکه‌ای اداره می‌شوند
وی گفت: متاسفانه اهرم قوی نبود و این دوگانگی در نحوه برخورد (مداخله نمایندگان و رئیس جمهور) منجر به شکست این برنامه شد و پس از آن شاهد افزایش تعداد سفره‌خانه‌ها بودیم.
صفرزاده تاکید کرد: متاسفانه امروز شاهدیم که سفره‌خانه‌های غیرمجاز و قلیانی‌ها نه تنها زیاد شدند بلکه در برخی شهرها به صورت شبکه‌ای اداره می‌شوند و مسئولان آنان از نفوذ بالایی برخوردارند و این منجر شده که مبارزه با این معضل دشوار شود.
 وی بیان کرد: گرایش جوانان به این سفره‌خانه‌ها به خاطر این است که در پر کردن اوقات فراغت آنان برنامه مدونی نداریم در حالی که با راه‌اندازی فرهنگسراها می‌توانیم زمان فراغت نوجوانان و جوانان را پر کنیم.
این کارشناس افزود: قلیان‌های میوه‌ای آمیخته‌ای از توتون‌های نامرغوب و مواد شیمیایی معطر است که اثر دیرپا و برگشت‌ناپذیری روی تمام اجزای بدن به ویژه ریه دارند و می‌تواند نظام سلامت را به چالش بکشاند.
صفرزاده با تاکید براینکه سالانه هزارها میلیارد تومان از وزارت بهداشت و درمان صرف بهبود این افراد می‌شود، یادآورشد: این درحالیست که اجرای طرح ممنوعیت استعمال قلیان در اماکن عمومی می‌توانست منجر به تعطیلی سفره‌خانه‌های سنتی غیرمجاز شود که نیاز است در این راستا مجمع امور صنفی، صنعت و معدن، دانشگاه علوم پزشکی، وزارت کشور، فرمانداری و تعزیرات حکومتی تشکیلاتی خود را تشکیل و این اماکن غیرمجاز را شناسایی کنند تا چالش در جامعه ایجاد نشود، اماکنی که مجوز دارند ساماندهی و آنهایی که شرایط ندارند حذف شوند.
از سفره‌خانه‌هایی که قانونمند هستند حمایت می‌کنیم
در این باره دکتر محمد بیرانوندی نماینده مردم خرم‌آباد و چگنی در مجلس با اشاره به اینکه در بحث ‌سفره‌خانه‌های سنتی قرار است در یک نقطه‌ای بمانیم و زاویه دیدمان دو طرف را ببیند، افزود: سفره‌خانه‌های سنتی توسط جوانان دایر شدند، فرزندانمان در این راستا از این مجموعه‌ها استفاده می‌کنند و اعتقاد داریم جامعه هرچه به سمت جلو حرکت کند باید قانونمند باشد و آنهایی که قرار است سفره‌خانه راه‌اندازی کنند یا به کار خود ادامه دهند باید مسیر راهشان قانونمند باشد و هر آنچه را که بهداشت می‌گوید رعایت کنند.
بیرانوند اضافه کرد: از سفره‌خانه‌هایی که به طور رسمی کار می‌کنند و قانونمند هستند حمایت می‌کنیم ولی با آنهایی که تن به قانون نمی‌دهند برخورد شود.
نماینده مردم خرم‌آباد و چگنی در مجلس  با بیان اینکه سفره‌خانه‌های سنتی بخشی از آداب، رسوم و فرهنگ هستند که باید رعایت شود و در مجرای درست قرار گیرند، بیان کرد: نیاز است این مزیت نسبی گردشگری را تقویت کنیم و اگر بناست بیراهه بروند و به جامعه آسیب برسانند هر چه در توان داریم در راستای جمع‌آوری آنها خواهیم گذاشت.
سفره‌خانه‌های سنتی تاثیر فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی دارد
قاضی محمدتقی شاکرمی معاون پیشگیری دادگستری لرستان نیز در این باره به ایسنا گفت: سفره‌خانه‌های سنتی منش پهلوانی و جوانمردی داشتند و در گذشته‌ای نه چندان دور عکسی از امام علی(ع) و یا پوستری از پهلوانان یا شعرهای عرفانی( مولوی و حافظ) در آن مکان دیده می‌شد.
وی با بیان اینکه سفره‌خانه‌های سنتی تاثیر فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی دارد، اضافه کرد: اگر سفره‌خانه را به عنوان یک واحد صنفی تعریف کنیم، متولی دارد، تعریف دارد و باید شرایط خاص داشته باشد و در قانون نظام صنفی شرایط یک واحد صنفی تعریف شده است و باید بدانیم هیچ واحد صنفی در شهرها و روستا نباید فاقد مجوز باشد.
شاکرمی بیان کرد: یکی از آسیب‌ها و آفت‌ها در تاسیس و ایجاد قهوه‌خانه و سفره‌خانه‌های سنتی این است که چندین سازمان متولی آن هستند و اگر کسی اقدام به ایجاد یک واحد صنفی بدون مجوز کند سایر تخلفات اعم از بهداشتی، فرهنگی، بومی و ملی یک جامعه و محله را زیر سوال برده است.
وی با اشاره به اینکه چنانچه زیرساخت‌های عمرانی چنین واحدی ایراد داشته باشد باید ترمیم شود و اگر در حوزه فرهنگی مشکلی داشته باشد باید متولیان آن را اصلاح کنند، افزود: متولیان  سفره‌خانه‌های بین راهی و خارج از شهر، شهرداری، اماکن، میراث فرهنگی و نظام صنفی هستند.
معاون پیشگیری دادگستری لرستان با بیان اینکه استفاده از قلیان و تنباکوهای میوه‌ای به درد عمومی تبدیل شده است و به جای اینکه افراد در سفره‌خانه‌ها چای، غذا و عصرانه میل کنند مبادرت به استعمال مواد دخانی و قلیان می‌کنند و این در حالیست که در تعریف سفره‌خانه و قهوه‌خانه آمده است که محل صرف غذاست و هیچ‌گاه نگفته‌اند جای استعمال قلیان، سیگار و مواد دخانی است.
شاکرمی با بیان اینکه در اماکن عمومی کل دنیا استعمال مواد دخانی ممنوع بوده و مجازات دارد، گفت: از سال ۸۰ در کشور تصویب می‌شود که استعمال دخانیات در اماکن عمومی ممنوع است و بعد از مدتی رفع ممنوعیت می‌شود و نیاز است خانواده‌ها آموزش ببینند که از حقوق شهروندی و اساسی مردم نگذرند و رعایت حقوق عمومی، اساسی و شهروندی این است که در اماکن عمومی چنین رفتاری انجام نشود.
عضو شورای قضایی استان تاکید کرد: امروز باید مبارزه با آسیب‌های اجتماعی از درون خانواده‌ها آغاز شود چرا که خمیرمایه شخصیت فرهنگی، سیاسی، اجتماعی، اخلاقی، عدالت‌محوری، عدالت‌جویی، قانونگذاری، خدامحوری، معادمحوری و بسترهای فضائل اخلاقی از خانواده  بوجود می‌آید.
وی بیان کرد: یکی از ایراداتی که به جامعه ما وارد است این بوده که متولیان امور فرهنگی در آموزش‌های عمومی و دانش اجتماعی شدن و رفتار اجتماعی عملکرد خوبی ندارند.
شاکرمی افزود: در خصوص سفره‌خانه‌های سنتی مجاز و غیرمجاز باید بگویم که علاوه بر تقویت اقتصاد محلی و استانی و ملی به زیرساخت‌های فرهنگی اجتماعی اخلاقی و شهروندی ضربه‌ای وارد نشود البته چنانچه سفره‌خانه یا قهوه‌خانه‌ای سنتی بدون گذراندن هیچ پروسه قانونی ایجاد شد این نشان از ضعف مدیریت مسئولین مربوطه و عدم نظارت آنها دارد.
معاون پیشگیری دادگستری لرستان بیان کرد: یکی از ایراداتی که منجر به کاهش اعتماد عمومی در کشور شده است نبود نظارت کافی یا بدنظارتی و یا رودربایستی در امر نظارت‌هاست که متاسفانه امروز آثار و آسیب‌های سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، اخلاقی و فرهنگی آن در جامعه نمود پیدا کرده که این امر باعث افزایش آسیب‌ها و آسیب دیدن سرمایه‌های اجتماعی شده است.
متولیان فرهنگی حوزه آگاهی‌های عمومی را بیش ازپیش ارتقا دهند
وی گفت: در حوزه برخورد با این سفره‌خانه‌ها، اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری، شهرداری، ناجا، اماکن، نظام صنفی و بهداشت محیط وظیفه دارند علاوه بر آسیب‌های اخلاقی که ممکن است وجود داشته باشد آسیب‌های بهداشتی که منجر به مسمومیت یا مرگ افراد شوند را مدنظر قرار دهند.
قاضی شاکرمی با تاکید براینکه شهرداری به عنوان نماد عمرانی و آبادانی باید براساس قوانین خود بر این اماکن نظارت داشته باشد، ادامه داد: وظیفه دستگاه قضا نیز این است که با هرگونه هنجارشکنی که باعث بروز و ظهور جرم شود برخورد کند.
وی خاطرنشان کرد: متولیان فرهنگی وظیفه دارند در این حوزه آگاهی‌های عمومی را بیش از پیش ارتقا دهند و مردم را با ضرر و زیان‌های استعمال مواد دخانی و قلیان آشنا کنند.
به گزارش ایسنا،  مسئولین امر باید در صدور مجوز  برای سفره‌خانه‌های سنتی دقت بیشتری داشته باشند چرا که در این مکان‌ها فقط بحث سرو غذا، مواد غذایی، بهداشت و سلامت افراد مطرح نیست و در صورت عدم توجه و نظارت کافی براین واحدها شاید شاهد بروز ناهنجاری‌های گسترده‌ای شویم که توسط جوانان علاقمند به این سفره‌خانه‌ها به داخل جامعه نیز تعمیم داده شود.
گزارش از: آزیتا یوسفیان، خبرنگار ایسنا، منطقه لرستان
 


انتهای پیام

ارسال خبر به دوستان

* گیرنده(ها):

آدرس ایمیل ها را با علامت کاما از هم جدا نمایید. (حداکثر 3 آدرس پست الکترونیکی گیرنده را وارد نمایید)
متن ارسال:

ارسال نظر

نام و نام خانوادگی:
آدرس سایت شما:
* آدرس پست الکترونیکی:
* متن:
* کد مقابل را وارد نمایید: